4D Planlama, projenin üç boyutlu (3D) modeline zaman boyutunun eklenmesiyle elde edilen bir yöntemdir. Diğer bir deyişle, üç boyutlu (3D) hazırlanan modeldeki yapı elamanlarının klasik yöntemde hazırlanan iş programındaki aktivitelerle eşleştirilerek oluşmuş halidir.
Yani kısacası 4D Modelleme;
                       Üç boyutlu (3D) Model + İş Programı = Dört Boyutlu(4D) Model
Şeklinde formülize edilebilir.
4D Model, klasik çubuk diyagramlardan farklı olarak iş programına görsellik kazandırır. İş programının izlenebilirliği ve değerlendirilmesini kolaylaştırır. Çok fazla aktivitenin olduğu geleneksel çubuk diyagramlarda, aktiviteler arasındaki bağlantıların titizlikle yapılmasına rağmen yine de hatalı bağlantılar gözden kaçabilir. Ancak bu yöntemle iş programına kazandırılan görsellik sayesinde işin ilerleyişi gözlenerek, yapılan hatalı aktivite bağlantıları, mantık hataları veya disiplinler arası yanlış anlaşılmalardan kaynaklanan hatalar kolayca gözlemlenebilir. Bu sayede, oluşan planlama hataları önceden tespit edilip önlemler alınabilir ve işin planlaması için optimum çözümler üretilebilir. Bu sayede iş programının güvenilirliği de artar.
Bütün bunların yanı sıra işin alınması aşamasında oluşturulan 4D model ile projenin sunumu daha etkili olabilir. Böylelikle projeyi hiç bilmeyen biri dahi bu görsellik sayesinde işin ne şekilde ilerleyeceği ve süreçleri hakkında fikir sahibi olabilirler.

4D Model Oluşturulması
Öncelikle projenin üç boyutlu(3D) modeli ve iş programı oluşturulur.

Üç boyutlu(3D) model; Autodesk Revit, AutoCAD gibi çeşitli programlar yardımıyla hazırlanabilir.

İş programı; Primavera, Ms Project gibi paket programlarla hazırlanabilir.

Burada dikkat edilmesi gereken husus, iş programının ve 3D Modelin yeterli detayda oluşturulmasıdır. 3D model ile iş programı benzer detayda olabilmesi için hangi detayda planlama yapılacağı önceden belirlenmelidir.

Daha sonra, projenin üç boyutlu(3D) modeli ile iş programı Autodesk Navisworks Manage, Synchro 4D … gibi paket programlar yardımıyla senkronize edilerek projenin 4D modeli oluşturulur. Oluşturulan simülasyon ile projenin zaman içerisinde ilerlemesi izlenebilir.
Bundan sonraki yazılarımda 4D Modelleme programları ve bunların kullanımları hakkında bilgi bulabilirsiniz.